Εκπροσώπησέ με!

Σε έναν κόσμο όπου όλοι δεν μπορούμε να γίνουμε τα πάντα, ρεαλιστικά και αντικειμενικά, η εκπροσώπηση αποτελεί τον αμέσως καλύτερο τρόπο για να κρατηθεί ζωντανή η ποικιλότητα γύρω μας. Τίποτα δεν είναι άσπρο ή μαύρο, και είναι καιρός να αρχίσουμε να διακρίνουμε και τα υπόλοιπα χρώματα.

Εκπροσώπησε με 2Όταν ήμουν μικρή σιχαινόμουν τα ξανθά κοριτσάκια. Ενδόμυχα, και πολύ λιγότερο, σήμερα αντιπαθώ ακαριαία τις ξανθές γυναίκες πριν ακόμη τις γνωρίσω. Ο λόγος; Η Μπάρμπι. Μια κατάξανθη κούκλα με τέλειες αναλογίες, πολυπράγμονα χαρακτήρα και αψεγάδιαστη ζωή, που συνειρμικά στο μυαλό μου, μεγαλώνοντας, ταυτίστηκε με την τελειότητα, τη φωτεινότητα και την ομορφιά των ανοιχτόχρωμων γυναικών. Και γιατί τη μισούσα; Γιατί εγώ ήμουν ένα μελαχρινό μικροσκοπικό πλάσμα, με φύτρες μέχρι τη μύτη μου. Μεγάλωσα λίγο και η Ντίσνεϊ κυκλοφόρησε ταινίες με πρωταγωνίστριες την Ποκαχόντας, μια ιθαγενή πριγκίπισσα, την Εσμεράλδα, μια μικρή τσιγγάνα, και τη Γιασμίν, μια μελαχρινή εξωτική ανατολίτισσα. Και κάπου εκεί ίσιωσα και πήρα το αίμα μου πίσω από τις σκανδιναβικών προτύπων πριγκιποπούλες.

Το θέμα όμως είναι πως η εκπροσώπηση έπαιξε μεγάλο ρόλο στην παραπάνω ιστορία, και συνεχίζει μέχρι σήμερα. Γιατί το να μη βλέπεις τον εαυτό σου ή πτυχές του να εκπροσωπούνται στην τηλεόραση, το σινεμά και τις τέχνες γενικότερα είναι σαν ο κόσμος στον οποίον γεννήθηκες να σε αφήνει απέξω και να σε παραγκωνίζει για κάποια στάνταρ ομορφιάς που ποτέ δεν θα συμπαθήσεις. Τα μικρά κορίτσια δεν είναι ούτε όλα ξανθά ούτε όλα με τεράστια μπλε μάτια ούτε όλα χαριτωμένα. Είναι κοκκινομάλικα, είναι κοντούλικα, ενίοτε γκρινιάρικα, με παραφουσκωμένη κοιλιά, κατάμαυρα μαλλιά, κατάμαυρα ή πράσινα μάτια, με αθλητικό σώμα ή παραπανίσια κιλά. Είναι διαφορετικά. Και όταν αυτή η διαφορετικότητα δεν εκφράζεται μέσα από οποιαδήποτε μορφή τέχνης ή διασκέδασης, τότε αυτή η ίδια η τέχνη και η ίδια η διασκέδαση γίνονται ψυχρές, βαρετές, αποξενωμένες και άοσμες.

Εκπροσώπησε με 3Τα φετινά Όσκαρ αποτέλεσαν το κερασάκι στην τούρτα, με τους περισσότερους προτεινόμενους για το μεγάλο βραβείο ηθοποιούς να μην παρεκκλίνουν από τα μέχρι τώρα στάνταρ. Οι μεγαλύτερες εισπρακτικές επιτυχίες γίνονται από άνδρες πρωταγωνιστές και οι περισσότεροι ρόλοι αφορούν σε λευκούς. Και όσο κι αν αυτό φαίνεται υπερβολικό ή όσο κι αν οι εξαιρέσεις αρχίζουν, ευτυχώς, να πληθαίνουν, απλά κάνε έναν απολογισμό στα χολιγουντιανά πρότυπα. Όλες οι γυναικείες παρέες ταινιών και σειρών έχουν μια σχετικά αδιάφορη κεντρική πρωταγωνίστρια χωρίς κάποιο ιδιαίτερο χαρακτηριστικό –για να γίνει πιο εύκολη η ταύτισή της με την πλειοψηφία του γυναικείου πληθυσμού–, μια κοπέλα πιο ενεργή σεξουαλικά και πιο απελευθερωμένη, μια ρομαντική και μια Τρίτη που παίζει μπαλαντέρ. Κάθε αντρική σειρά ή ταινία αντίστοιχα έχει τον όμορφο αρχηγό της αγέλης, τον αστείο τύπο και τον ρομαντικό-σχεσάκια, για να μη χάσει το προϊόν και το γυναικείο κοινό του. Είναι όμως, αλήθεια, όλες αυτές οι ανθρώπινες εκφάνσεις μας και είναι όλες αυτές οι εκπροσωπήσεις χαρακτήρων ικανοποιητικές;

Η ανθρώπινη φύση δεν είναι μια νόρμα σταθερή, ίδια και αμετάβλητη. Είναι κάτι ζωντανό, γεμάτο διαφορετικότητες και πολλές επιπλοκές. Κάθε ανθρώπινος χαρακτήρας κοινωνιολογικά αναλύεται σαν ένα καλάθι γεμάτο πολλά διαφορετικά φρούτα που καθένα συνιστά τα εσωτερικά και εξωτερικά χαρακτηριστικά του ατόμου. Και οι συνδυασμοί φρούτων είναι άπειροι. Είναι απορίας άξιο λοιπόν γιατί εμείς επιμένουμε ακόμη στον χυμό μήλο-καρότο-μπανάνα.

 

Πατρίνα Κ.

 

 
 

page 2