Ελένη Πέτα: Όσο πιο πολύ νοιάζεσαι για την ψυχή σου, τόσο περισσότερες στιγμές ευτυχίας θα έχεις!

Peta 1Το ραντεβού είχε κλειστεί για το Παλατάκι, στο Χαϊδάρι -θέλαμε ένα όμορφο φυσικό περιβάλλον, κατάλληλο για μια χαλαρή και φιλική κουβέντα. Ήρθε στην ώρα της, λιτή και απέριττη, ντυμένη με τζην και ίσια, σπορτίφ παπούτσια. Βλέποντάς την, σκέφτηκα ότι οι πραγματικά ωραίοι και με αυτοπεποίθηση άνθρωποι δεν έχουν ανάγκη από υπερβολικά φτιασιδώματα. Νομίζω ότι το γνωρίζει πια και η ίδια αυτό. Το χαμόγελό της άμεσο και ζεστό από την αρχή. Και κάπως έτσι, με ζεστασιά και απλότητα, ξεκίνησε μία υπέροχη συζήτηση με την Ελένη Πέτα, μιλώντας για τα πρώτα της βήματα στη μουσική και την αλλαγή στην πορεία της, για τους στόχους που έχει ως καλλιτέχνιδα, για λάθη δικά της και συναδέλφων της, αλλά και για το μεγαλύτερο κατόρθωμα της ζωής της…

Είσαι κόρη μουσικού. Ο γιος σου παιδί με γονείς μουσικούς. Πάει «σόι το βασίλειο»;

Ναι, «το μήλο κάτω από τη μηλιά»! Όταν ένα παιδί γεννιέται σε μία μουσική οικογένεια, με τους δύο γονείς να είναι μουσικοί, είναι λίγο δύσκολο να ξεφύγει. Όσον αφορά εμένα και τις βλέψεις μου για το παιδί μου, σαφώς θα μου άρεσε πάρα πολύ να ασχοληθεί με τη μουσική. Έχει εξάλλου ήδη εμφανίσει ένα ολοφάνερο ταλέντο στα ντραμς. Θα του δώσω τα εφόδια για πολλά διαφορετικά πράγματα κι από εκεί και πέρα, μεγαλώνοντας, ας επιλέξει. Σίγουρα η μουσική είναι ένα πολύτιμο εφόδιο. Είναι σαν τη γυμναστική, σου προσφέρει πάρα πολλά πράγματα στην ψυχή σου. Όλοι θα έπρεπε να ασχολούνται σε έναν βαθμό με τη μουσική. Όπως και με τη γυμναστική.

Εσύ ασχολείσαι με τη γυμναστική, φροντίζεις το σώμα σου;

Έως και πριν τον ερχομό του γιου μου, πάρα πολύ. Έτρεχα, έκανα γιόγκα, έπαιζα τένις, πήγαινα σε γυμναστήρια. Μου αρέσει πάρα πολύ να αθλούμαι, διότι με ανεβάζει ψυχολογικά, όχι για άλλον λόγο. Δεν είναι οι κοιλιακοί και τα «sixpacks» το επιθυμητό αποτέλεσμα για μένα. Απλά θεωρώ πάρα πολύ σημαντικό το αρχαίο ρητό «νους υγιής εν σώματι υγιεί». Αυτό με αντιπροσωπεύει πάρα πολύ. Όπως και το «παν μέτρον άριστον».

Peta 2Ξεκίνησες ως μουσικός, παίζοντας βιολοντσέλο στο πλευρό του Νίκου Παπάζογλου. Τι σου άφησε εκείνη η πρώτη εμπειρία; Με τι σε εφοδίασε για την πορεία σου;

Ήμουν σε πάρα πολύ νεαρή ηλικία και προερχόμουν από έναν χώρο εντελώς διαφορετικό, τον χώρο της κλασικής μουσικής. Εκεί ισχύουν άλλα μέτρα και σταθμά. Μπήκα, λοιπόν, σε έναν εντελώς άλλο κόσμο. Όντας τόσο νεαρή, από τη μία ένοιωθα μεν ότι ήταν πολύ σημαντικό να τον συνοδεύω μαζί με άλλους σπουδαίους μουσικούς που είχε τότε στην ομάδα του -όπως την Ευανθία Ρεμπούτσικα και τον Παναγιώτη Καλαντζόπουλο- και να βρίσκομαι ανάμεσά τους, αλλά από την άλλη, αν αυτό μου συνέβαινε τώρα, θα το εκτιμούσα ακόμη περισσότερο. Αλλά έγινε σε πολύ μικρή ηλικία για μένα, δεν είχα κλείσει καν τα 18.

 

Άρα θεωρείς ότι δεν είχες την ωριμότητα για να «ρουφήξεις» περισσότερα πράγματα και να καταλάβεις τι σου συνέβαινε;

Ακριβώς. Δεν ήμουν σε θέση να το χρησιμοποιήσω -με την καλή έννοια- όλο αυτό, είτε για να συνεχιστεί είτε για να πάρω την εμπειρία και να την αξιοποιήσω σε κάτι δικό μου. Το μυαλό μου ήταν αλλού. Δεν είχα ξεκινήσει καν το τραγούδι. Ούτε υπήρχε στο μυαλό μου η σκέψη να ασχοληθώ με το τραγούδι.

Κι αυτό το άλμα, στο τραγούδι, στην ερμηνεία, πώς προέκυψε;

Αυτό βγήκε «μια ωραία πρωία», που λέμε! Ως παιδί, ήμουν αρκετά κλειστή, μοναχική, δεν είχα καθόλου τέτοιες βλέψεις. Παρόλο που πήγαινα κι έβλεπα τον πατέρα μου, ο οποίος πλαισίωνε πολύ γνωστούς τραγουδιστές, ποτέ δεν εκδήλωσα ενδιαφέρον, να πω «τι ωραία που θα ήταν να τραγουδούσα κι εγώ». Μάλλον ήταν κάτι μέσα μου βαθιά κρυμμένο, το οποίο βγήκε με αφορμή την πολύ σπουδαία WhitneyHouston. Ήταν ένα πλάσμα που με γοήτευσε από κάθε άποψη -μια πολύ σπουδαία φωνή, μια πανέμορφη κοπέλα, με τραγούδια που μου άρεσαν τρομερά πολύ- κι άρχισα να τραγουδάω τα τραγούδια της στο σπίτι. Με άκουσε ο πατέρας μου και με παρότρυνε να ασχοληθώ με το τραγούδι, λέγοντάς μου ότι έχω ωραία φωνή. Και χωρίς πολλή σκέψη και ανάλυση, ξεκίνησα! Μάλιστα θυμάμαι ότι μου πρότεινε να κάνω οντισιόν σε ένα μαγαζί όπου δούλευε εκείνος ως μουσικός, με άκουσαν και με πήραν.

Μετά, όμως, σε κέρδισε εξ’ ολοκλήρου το τραγούδι…

Βεβαίως με κέρδισε. Ήταν ένα κομμάτι του παζλ μου, που δεν είχα ανακαλύψει από νωρίς. Ήμουν μικρή και, με τις σπουδές στην κλασική μουσική, δεν είχα ποτέ το να είμαι «μπροστάρισσα». Να βγαίνω και να είμαι πρωταγωνίστρια στη σκηνή. Πιστεύω ότι έγινε για καλό, διότι έκανα έτσι μία υπέρβαση, που με βοήθησε πάρα πολύ στον χαρακτήρα μου. Από ένα πολύ κλειστό παιδί, μονόχνοτο, άρχισα να εκτίθεμαι σε πολύ μεγάλο βαθμό. Κι έτσι επήλθε η ισορροπία. Όχι ότι έγινα η «σούπερ κοινωνική», αλλά με βοήθησε πάρα πολύ στην ψυχοσύνθεση. Χάρη σε αυτό το επάγγελμα, κατάφερα να εκφραστώ, να επικοινωνήσω αυτό που κάνω, να γνωρίσω κόσμο.

Peta 3Ξέρω ότι, από τη στιγμή που πήρες την απόφαση να τραγουδάς, εκπαίδευσες και τη φωνή σου, με μαθήματα.

Αυτό ήταν προϋπόθεση. Έχω άλλωστε μία τελειομανία, οπότε δεν υπήρχε περίπτωση να μην το κάνω, νοιώθοντας τις αδυναμίες μου. Ξεκίνησα αμέσως μαθήματα φωνητικής, τα οποία κι έκανα για πάρα πολλά χρόνια, και μετά που είχα κατέβει από τη Θεσσαλονίκη στην Αθήνα. Κατόπιν δίδαξα κι εγώ σε Ωδείο.

Πόσο σημαντικό θεωρείς ότι είναι για έναν τραγουδιστή να έχει μουσική παιδεία, αλλά και να έχει δουλέψει, να έχει «παιδέψει» τη φωνή του;

Είναι τόσο σημαντικό όσο το να ξέρει κάποιος γράμματα! Χωρίς αυτό είναι σαν να πάει ένας πιλότος να πετάξει ένα αεροπλάνο έτσι απλά, χωρίς να έχει εκπαιδευτεί! Είναι απαραίτητη προϋπόθεση να υπάρχει η εκπαίδευση κι από εκεί και πέρα ας την αξιοποιήσει όπως νομίζει ο καθένας. Δυστυχώς, η απουσία παιδείας είναι πια σε πολλούς τομείς, όχι μόνο στη μουσική... Αλλά και σε αυτόν τον χώρο, όπου νομίζουν τα παιδιά ότι απλά παίρνεις ένα μικρόφωνο και τραγουδάς, πρέπει να αλλάξει. Ναι, μπορεί κάποιος να έχει το ταλέντο της καλής φωνής. Ωστόσο, πόσο πιο σπουδαίο είναι όταν καλλιεργείται πάνω σε αυτό το αντικείμενο! Να ξέρει τι είναι αυτό που τραγουδάει, να ξέρει τους χρωματισμούς που μπορεί να κάνει ένας τραγουδιστής με τη φωνή του και να σκέφτεται τον εαυτό του ως μέλος μιας ορχήστρας. Διότι η φωνή του είναι το μουσικό του όργανο. Έτσι γενικά αλλάζει η οπτική σου, αλλάζει η αισθητική σου.

Είσαι πολλά χρόνια πια στον χώρο. Από νωρίς, όμως, επέλεξες έναν δρόμο όχι εύκολο, με επιλογές ιδιαίτερες, ακόμα κι αν αυτές σου κόστισαν σε τεράστια επιτυχία.

Έτσι είναι. Επέλεξα έναν δρόμο όχι με βάση την εμπορικότητα και τις οικονομικές απολαβές που θα μπορούσα να έχω. Λειτούργησα με βάση τη δημιουργικότητα, τη μουσικότητα, την καλλιτεχνία. Για αυτό, αυτός ο δρόμος είναι δύσκολος. Αλλά πιστεύω ότι κι ο δρόμος της «εύκολης επιτυχίας» έχει τις δικές του δυσκολίες. Δεν είναι απλό να είσαι πρώτος ή να θες να παραμένεις πρώτος σε κάτι. Το βρίσκω ακόμη πιο δύσκολο από το να επιλέγει κάποιος έναν λίγο πιο «low profile» δρόμο.

Θεωρείς ότι μπορεί να είναι πιο ψυχοφθόρο, επειδή μπορεί να μην κάνεις πάντα αυτό που λέει η ψυχή σου;

Πράγματι. Πιστεύω ότι η πλειοψηφία των καλλιτεχνών που είναι αυτή τη στιγμή στην πρώτη γραμμή θα ήθελαν να κάνουν κάτι διαφορετικό. Το λέω και διότι το νοιώθω, αλλά και έχοντας μιλήσει με ανθρώπους και παίρνοντας τέτοιες πληροφορίες. Αλλά πιστεύω ότι ισχύει το εξής: υπάρχουν εκείνοι που θέλουν να πηγαίνουν εκ του ασφαλούς, να μη ρισκάρουν σχεδόν ποτέ. Κι αυτό το πράγμα φέρνει μία μονοτονία, μία κούραση και κάποια στιγμή μία πτώση. Κι αυτό θα πρέπει κάποιος να μπορεί να το διαχειριστεί.

Peta 4Εσένα τι ήταν αυτό που σε έκανε να αντιληφθείς αρκετά νωρίς ότι δεν ήθελες αυτόν τον δρόμο, της εύκολης επιτυχίας;

Πολύ βασικά ήταν η ενασχόλησή μου με την κλασική μουσική. Είχα άλλα γούστα, άλλες βλέψεις. Μου άρεσαν τραγούδια των οποίων ο στίχος έλεγε κάτι, όχι λέξεις απλά επαναλαμβανόμενες για να τις τραγουδά ο κόσμος. Επίσης, δεν μου άρεσαν οι συνθήκες στους μεγάλους χώρους, με τα λουλούδια και τα φαγητά, το αχανές που επικρατούσε και δεν υπήρχε επικοινωνία με τον κόσμο. Δεν μου άρεσε όλο αυτό, κι ας έπαιρνα πολλά χρήματα τα πρώτα χρόνια που βρέθηκα κι εγώ σε τέτοιους χώρους. Και σε τόσο νεαρή ηλικία, που ήταν μεν ελκυστικότατο, αλλά δεν μπορούσα να το διαχειριστώ. Το να γνωρίζεις τόση επιτυχία τόσο μικρός, δεν είναι απλό. Εγώ έτσι όπως τα πήρα τα χρήματα, έτσι σκορπίστηκαν. Κάποιες φορές, σκεπτόμενη το παρελθόν, αναρωτιέμαι πόσο ανόητη υπήρξα από κάθε άποψη, πώς χειρίστηκα καταστάσεις, αλλά από την άλλη βρίσκομαι σε αυτό το σημείο σήμερα, διότι πέρασα από αυτά τα μονοπάτια και πήρα τις αποφάσεις που πήρα.

Δεν μετανιώνεις δηλαδή…

Δεν μετανιώνω, αυτό ήταν το μυαλό μου τότε. Αλλά σαφώς, αν ξανάρχιζα, αλλιώς θα τα διαχειριζόμουν τα πράγματα. Είναι αυτό που λέμε «στερνή μου γνώση να σε είχα πρώτα».

Πορτογαλικά fados, tangos, τραγούδια γαλλικά, ιταλικά και άλλα. Τι σε τραβάει τόσο στο να λες ξενόγλωσσα κομμάτια;

Με γοητεύουν! Όταν ασχολήθηκα, μαζί με τους Τangarto, με τον Astor Piazzolla, με γοήτευσε αφάνταστα η μουσική. Είχε μία θεατρικότητα που λίγο δύσκολα μπορεί να βρει κάποιος στα ελληνικά τραγούδια. Δεν ήξερα ισπανικά, αλλά μου είχε αρέσει τόσο η ιδέα, που μπήκα κατευθείαν μέσα σε όλο αυτό και σε 15 μέρες έκατσα κι έμαθα όλο το ρεπερτόριο. Και παρόλο που στην αρχή δεν ήξερα τι έλεγαν τα τραγούδια, με συγκινούσαν πάρα πολύ, κυρίως από τη μουσική. Στην πορεία, μπήκα στη διαδικασία να μάθω ισπανικά μόνη μου. Μπορεί να μου πουν να ασχοληθώ με κινέζικα… Αν η μουσική δεν με αγγίξει, δεν θα το κάνω. Είναι βασικός παράγοντας. Τι συναισθήματα μου μεταδίδει και πώς αυτό εγώ μπορώ να το βιώσω και να το επικοινωνήσω.

Peta 5Και τα κλασικά ελληνικά, τα λαϊκά, τα ρεμπέτικα, ο Θεοδωράκης, ο Χατζιδάκις, ο Ξαρχάκος, τι θέση κατέχουν στην καρδιά σου, αλλά και στο ρεπερτόριο που λες;

Εντάξει, αμέσως μετά έρχεται αυτό το ρεπερτόριο, οι κλασικοί μεγάλοι συνθέτες, τους οποίους δυστυχώς δεν μπόρεσα ποτέ να ερμηνεύσω σε δικές τους συναυλίες. Θεωρώ τον εαυτό μου άτυχο που ποτέ τα πράγματα δεν με οδήγησαν στο να με καλέσει κάποιος από αυτούς τους μεγάλους. Δεν βοήθησε η χρονική στιγμή κατά την οποία εμφανίστηκα στον χώρο. Δεν είναι όμως τυχαίο ότι ακόμα τραγουδάμε τα τραγούδια τους, που εξακολουθούν να συγκινούν, και μένα την ίδια που τα λέω, και τον κόσμο που τα ακούει. Μεγαλώνοντας, αυτά τα τραγούδια τα κατάλαβα ακόμα περισσότερο. Πιο μικρή, επειδή άκουγα κυρίως ξένη μουσική, τα απέφευγα. Αλλά τα τελευταία 10-15 χρόνια που αποφάσισα να κάνω πράγματα από την ψυχή μου, ασχολήθηκα και με αυτό το ρεπερτόριο.

 

Συνεργασίες. Είσαι επιλεκτική, έως και αυστηρή θα μπορούσε να πει κανείς. Τι ζητάς από έναν καλλιτέχνη με τον οποίο θα συνεργαστείς σε συναυλίες, σε έναν χώρο ή και σε έναν δίσκο;

Αυτό έχει να κάνει με αυτό το παζλ της ψυχοσύνθεσής μου. Όταν είσαι δύσκολος στις επιλογές σου όσον αφορά σε αυτά που θες να τραγουδάς και στον τρόπο με τον οποίο θες να τα παρουσιάζεις, λογικό είναι να είσαι απαιτητικός και στις συνεργασίες. Αν δεν έχω κάτι να μοιραστώ, να ανταλλάξω με τον άνθρωπο με τον οποίο θα συνεργαστώ, για ποιον λόγο να το κάνω; Για να πω «έλα εσύ, έλα κι εσύ, να μαζέψουμε πολύ κόσμο να έρθει να μας δει»; Πιστεύω ότι στη δική μου περίπτωση ο κόσμος θα έρθει διότι θα τον ιντριγκάρει αυτό που θα παρουσιάσω, ακόμα και μέσα από κάποια συνεργασία. Ένα παράδειγμα είναι αυτό που είχαμε κάνει πριν λίγα χρόνια με την Πέμυ Ζούνη, που είναι μεγάλο όνομα και μία σπουδαία ηθοποιός. Όμως μπήκε σε άλλα μονοπάτια, σε μια παράσταση που είχε λόγο, τραγούδι και χορό και πήγε εξαιρετικά καλά, διότι είχε τρομερό ενδιαφέρον. Ψάχνω, λοιπόν, πράγματα που είναι λίγο απρόβλεπτα, τα οποία θα ευχαριστιέμαι κι εγώ πολύ.

Άρα από τη μία είναι το περιεχόμενο μιας συνεργασίας, αν θα σου κεντρίσει το ενδιαφέρον αυτό που πρόκειται να παρουσιάσετε. Από την άλλη, παίζει ρόλο και το ποιος είναι αυτός ο άνθρωπος με τον οποίο θα συνεργαστείς; Πώς πρέπει να είναι αυτός;

Καταρχήν θα πρέπει να έχει χαρακτήρα που να μου ταιριάζει, να έχει την ίδια νοοτροπία με μένα. Να πάμε σε μια συνεργασία όπου δεν έχουν σημασία οι θέσεις και τα ονόματα, δεν πάει κανένας να κυριαρχήσει στον άλλο. Πάμε να συμπράξουμε και να βγάλουμε κάτι όμορφο. Πολλές φορές από αυτή μου τη στάση βρέθηκα χαμένη, διότι -σε έναν τόσο ανταγωνιστικό χώρο- υπάρχει η τάση σε πολλούς να πρέπει να κυριαρχήσει κάποιος. Όμως είμαι άνθρωπος που, όταν το βλέπω αυτό, κάνω ακόμα πιο πίσω, δεν μπορώ να ερχόμαστε σε δυσάρεστη θέση διαφωνιών και διαπληκτισμών. Αφήνω τον άλλο να το ευχαριστηθεί, αφού το θέλει τόσο πολύ! Αλλά μετά, τέλος, δεν υπάρχει περίπτωση να ξαναβρεθώ με κάποιον τέτοιον στη σκηνή. Επιλέγω ανθρώπους με τους οποίους έχουμε την ίδια οπτική και την ίδια αισθητική πάνω στο αντικείμενο.

Έχεις πάντως συνεργαστεί με πολύ κόσμο και πολύ σημαντικούς Έλληνες και ξένους καλλιτέχνες. Υπάρχει κάποιος με τον οποίο ονειρεύεσαι να βρεθείς πάνω στην σκηνή ή να πεις ένα τραγούδι του και δεν έχει γίνει έως τώρα;

Υπάρχουν συνάδελφοι και δημιουργοί που εκτιμώ πάρα πολύ. Ωστόσο, δεν σκέφτομαι έτσι, βάζοντας ως στόχο πχ. «τώρα θα συνεργαστώ με αυτόν». Για παράδειγμα, αυτή τη στιγμή δεν ξέρω τι θέλω να κάνω τον χειμώνα, οπότε πώς θα δρομολογήσω τα πράγματα προς ένα πρόσωπο;

Peta 6Σαν όνειρο όμως; Πώς είπες πριν ότι δεν είχες την τύχη να σε καλέσει ο Θεοδωράκης…

Από συνθέτες σαφώς είναι πάρα πολλοί που θα ήθελα να πω κομμάτια τους, και νεώτεροι και παλιότεροι. Ο Ξαρχάκος, ας πούμε, που είναι ένας εκπληκτικός συνθέτης, ο Θάνος Μικρούτσικος, Ο Νίκος Ζούδιαρης. Και με τα παιδιά που συνεργάστηκε στο τελευταίο μου τραγούδι, το «Δώρο», τον Γεράσιμο Ευαγγελάτο και τον Θέμη Καραμουρατίδη, θα ήθελα να κάνω μία ολοκληρωμένη δουλειά, αν γίνεται. Αλλά δεν στοχεύω, αν έρθει κάτι από όλα αυτά, θα είμαι ιδιαίτερα χαρούμενη. Έτσι όμως έρχονται τα πράγματα στη ζωή μου, δεν τα κυνηγάω. Όποτε το έκανα αυτό, δεν πήγαινε καλά. Ό,τι έρχεται από μόνο του, είναι το καλύτερο.

Με αφορμή τη συνεργασία που είχες κάνει το 2002 για την ταινία της Λουκίας Ρικάκη «Λόγια της σιωπής», όπου ερμήνευσες το σάουντρακ και τα έσοδα του cd διατέθηκαν στον Πανελλήνιο Σύλλογο Κωφών, ποια είναι η θέση σου σχέση με τη στάση που πρέπει να κρατούν οι καλλιτέχνες τόσο σε θέματα φιλανθρωπικά και κοινωνικά, όπως είναι π.χ. τα ΑΜΕΑ, όσο και ευρύτερα πολιτικά -που αφορούν δηλαδή όλη την κοινωνία;

Σε ό,τι αφορά στο να βοηθάμε τους συνανθρώπους μας, πιστεύω ότι οι καλλιτέχνες οφείλουν να το κάνουν, εφόσον έχουν τη δυναμική να προσελκύσουν κόσμο και με αυτόν τον τρόπο να βοηθήσουν ομάδες ανθρώπων που έχουν πραγματικά πρόβλημα. Άλλωστε, ό,τι γίνεται σε αυτόν τον τομέα, ουσιαστικά γίνεται από ιδιωτική πρωτοβουλία, οπότε είναι υποχρέωση και των καλλιτεχνών να συνδράμουν με οποιονδήποτε τρόπο. Είτε με το τραγούδι τους, είτε με την παρουσία τους.

Για τα πολιτικά διαφωνώ κάθετα στο να παίρνει θέση ένας τραγουδιστής. Έως αυτή τη στιγμή έχει φανεί ότι οι καλλιτέχνες πρέπει να κρατούν μία ουδέτερη στάση, διότι, για να πάρει θέση κάποιος στα πολιτικά πράγματα, πρέπει να είναι πάρα πολύ καταρτισμένος, πάρα πολύ διαβασμένος, πάρα πολύ εύστοχος στον λόγο του. Δεν μπορεί να βγαίνει ο καθένας και να λέει ό,τι θέλει. Στην περίοδο του δημοψηφίσματος, για παράδειγμα, ήταν μεγάλο λάθος που έπαιρναν θέση συνάδελφοι. Εκτέθηκαν ανεπανόρθωτα κάποιοι στα μάτια του κόσμου, διότι με τη στάση ζωής σου πρέπει να πείθεις τον άλλο. Μόνο τότε μπορείς να πάρεις θέση.

Άρα δεν μιλάς για την ουδετερότητα του «τα έχω με όλους καλά», αλλά για το αν μιλάει κάποιος εκ του ασφαλούς.

Ακριβώς. Δεν μπορείς από «ψηλά» να παίρνεις θέση για τον λαό που σε βλέπει από «κάτω». Από θέση ισχύος και ασφάλειας δεν μπορείς να μιλάς. Καλύτερα να σιωπάς και να βοηθάς με έναν πιο χαμηλών τόνων τρόπο. Εννοείται ότι ενημερώνομαι για τα πολιτικά, για το τι συμβαίνει στη χώρα μου, αλλά δεν έχω τα προσόντα να βγω και να πάρω θέση ανοιχτά και να επηρεάσω κάποιους, για το ποιον να ψηφίσουν, ποιος είναι καλός και κακός. Για ποιον λόγο μπορεί να κάνει ένας άνθρωπος κάτι τέτοιο; Άσε που η ημιμάθεια είναι το χειρότερο πράγμα. Οπότε… καλύτερα στα «Λόγια της Σιωπής» που λέγαμε πριν!

Peta 7Δυο λόγια, λοιπόν, για αυτήν τη συγκεκριμένη δουλειά…

Ήταν μια πολύ σημαντική στιγμή για μένα. Ήταν χαρά για τη Λουκία Ρικάκη, που δυστυχώς έφυγε νωρίς, που αναδείχθηκαν οι καθημερινές δυσκολίες που βιώνει μια ομάδα ανθρώπων σε αυτή τη χώρα, αλλά και που συνεργάστηκα με τον Κωστή Ζευγαδέλλη και τη Γιώτα Βασιλακοπούλου. Εξαιρετικοί άνθρωποι που γράφουν υπέροχα τραγούδια. Κάναμε μάλιστα μαζί μετά και μια ολοκληρωμένη δουλειά, πολύ όμορφη, η οποία όμως ατύχησε λόγω συγκυριών και timing. Χαίρομαι όμως πολύ που την έκανα αυτή τη δουλειά.

Μία άλλη πολύ σημαντική στιγμή σου, το Duende: δίσκος-σταθμός στην καριέρα σου. Μία ξεχωριστή συνεργασία με τον δεξιοτέχνη κιθαρίστα Παναγιώτη Μάργαρη. Πώς προέκυψε η ιδέα;

Μου είχαν προτείνει να συμμετάσχω σε μια βραδιά ποίησης, όπου θα με συνόδευε ο Παναγιώτης Μάργαρης. Θα έλεγα δύο τραγούδια. Ώσπου να βγούμε στη σκηνή, μιλούσαμε με τον Παναγιώτη και μου έλεγε για μια επιθυμία που είχε να κάνει έναν δίσκο με διασκευές σε ροκ μπαλάντες. «Πολύ ωραία ιδέα» του είπα εγώ. Βγαίνουμε στη σκηνή και διαπιστώνουμε εκεί πάνω ότι υπάρχει φοβερή χημεία μεταξύ μας -κάτι πολύ σπάνιο. Αποφασίσαμε, λοιπόν, να κάνουμε live εμφανίσεις μαζί. Εκείνος πρότεινε κάποια τραγούδια, εγώ κάποια άλλα κι έτσι προέκυψε αυτή η λίστα που τελικά μπήκε και στο Duende. Είχε προηγηθεί πολλή δουλειά, αρκετή τριβή με τις εμφανίσεις, για να βγει αυτό το αποτέλεσμα στον δίσκο. Και φυσικά έπαιξαν πολύ σπουδαίοι μουσικοί, με κορυφαίο βέβαια τον Al di Meola.

Τον Al di Meola τον ψάξατε εσείς;

Ναι! Φυσικά, ήταν πρωτίστως ένα όνειρο για τον Παναγιώτη, ως κιθαρίστα. Του στείλαμε τη δουλειά μας και δέχτηκε. Κι εδώ έρχομαι και λέω αυτοί οι σπουδαίοι καλλιτέχνες πόσο πιο απλά κάνουν τα πράγματα, ενώ εδώ βλέπουμε να συμβαίνει συνήθως το εντελώς αντίθετο. Να δυσκολεύουμε πολύ τη ζωή μας, χωρίς λόγο και αιτία.

Γιατί θεωρείς ότι συμβαίνει αυτό, στην Ελλάδα;

Διότι κάποιοι κουβαλούν πολλά απωθημένα, είναι άνθρωποι συμπλεγματικοί που δεν τα έχουν βρει με τον εαυτό τους και ενδεχομένως κάνουν αυτή τη δουλειά για να δείξουν κάτι και όχι για το τραγούδι και τη μουσική. Είναι λυπηρό. Βλέπουμε ανθρώπους φτασμένους, που δεν έχουν να χάσουν τίποτα, να έρχονται σε κόντρα με νέα παιδιά. Δεν το κατάλαβα ποτέ.

Εσύ ως μουσικός η ίδια, πώς και δεν έχεις γράψει δικά σου τραγούδια, παρά μόνο 2 φορές;

Δεν μου έχει βγει και δεν μπορώ κατ’ ανάγκη.

Peta 8Σαφώς και δεν λέμε να πιέσεις τον εαυτό σου, αλλά από τη στιγμή μάλιστα που δίνεις τόσο μεγάλη σημασία στη μουσική, πώς και δεν σου έχει γεννηθεί η ανάγκη;

Θα ήθελα πάρα πολύ να μπορώ να κάνω μια ολόκληρη δουλειά με δική μου μουσική. Αλλά αυτό, για μένα, θέλει προϋποθέσεις: να έχω την ηρεμία μου, το πιάνο μου, έναν χώρο ειδικά για αυτό, έναν καλό στίχο μπροστά μου. Μπορεί να γίνει κάποτε. Μπορεί, όπως μου βγήκε το τραγούδι, κάποια στιγμή να μου χτυπήσει την πόρτα κι αυτό.

Μάλλον θα πρέπει να μεγαλώσει και λίγο ο Νικόλας και μετά, έτσι;

Ε, ναι! Όλες οι δουλειές μαζί δεν γίνονται! Όταν έχεις να μεγαλώσεις ένα παιδί, όπως το αντιλαμβάνομαι εγώ, που ειδικά τα τρία πρώτα χρόνια ήθελα να είμαι εντελώς δίπλα του, δεν μπορείς να έχεις το μυαλό να γράφεις τραγούδια, ούτε με ποιους θα συνεργαστείς, ούτε τι σχέδια θα κάνεις για το μέλλον. Για μένα συνέπεσε άλλωστε και ακριβώς στην περίοδο της κρίσης, οπότε θα υπήρχε και μεγάλη ταλαιπωρία. Οπότε συνειδητά αποτραβήχτηκα αρκετά.

Η μητρότητα σίγουρα σε αλλάζει ως άνθρωπο. Αλλά ως καλλιτέχνη; Σε έχει επηρεάσει με κάποιον τρόπο;

Σου ξυπνάει πάρα πολύ το συναίσθημα. Αυτό συνέβη σε μένα και σίγουρα έχει αντίκτυπο στην ερμηνεία. Δεν νοιώθω ο ίδιος άνθρωπος που ήμουν πριν τον Νίκο, από το πώς βλέπω τα πράγματα ως τον τρόπο που τραγουδάω. Πριν, γινόταν λίγο πιο τεχνικά, ίσως και λόγω ηλικίας. Μεγαλώνοντας, ο καλλιτέχνης γίνεται ούτως ή άλλος πιο αληθινός. Με τον ερχομό ενός παιδιού ακόμα περισσότερο. Όχι ότι σκέφτομαι τον γιο μου και τραγουδάω, αλλά έχει «ξεκλειδώσει» κομμάτια μέσα μου.

Για ποιο πράγμα θα έλεγες ότι είσαι περήφανη, επαγγελματικά ή γενικά;

Περήφανη είμαι για τον γιο μου στην προσωπική μου ζωή. Είναι σίγουρα το σπουδαιότερο έργο μου, πάνω από δουλειές, πάνω από τραγούδια, πάνω από όλα.  Όσον αφορά στη δουλειά μου, είμαι περήφανη που, από τότε που αποφάσισα να ακολουθήσω έναν διαφορετικό δρόμο έως και σήμερα, δεν παρασύρθηκα ποτέ από τίποτα, ώστε να κάνω πισωγυρίσματα. Ακόμα και με πάρα πολλές δυσκολίες και πληρώνοντας το τίμημα, έμεινα πιστή στην επιλογή μου. Θεωρώ ότι, αν κάτι πέτυχα, είναι η εκτίμηση του κόσμου.

Σχετικά με το «Δώρο», έχεις πει ότι έψαχνες ένα τραγούδι που να μη μιλάει για τον έρωτα και την αγάπη. Θεωρείς ότι το θέμα έρωτας είναι «πολυφορεμένο» στα τραγούδια; Δεν είναι πράγματι ανεξάντλητο, όπως είναι άπειρες οι ιστορίες των ανθρώπων;

Αυτό που με κούρασε είναι το θέμα της γυναίκας που την παρατάνε και κλαίει και χτυπιέται στα πατώματα. Ο έρωτας είναι όντως ανεξάντλητος, μπορεί όμως να δοθεί και με έναν πιο ποιητικό λόγο. Είμαι υπέρ αυτού. Όταν, λοιπόν, βρέθηκε στα χέρια μου «Το Δώρο», ένοιωσα ότι με αντιπροσωπεύει πάρα πολύ, είναι σαν να το έγραψε για μένα ο Γεράσιμος κι ας μην γνωριζόμαστε πραγματικά. Μιλάει για το πώς βιώνω τον χρόνο που περνάει. Ηλικιακά είπα ότι μπορώ να αγγίξω ένα τέτοιο τραγούδι, ήταν πολύ όμορφη και η μουσική και το έκανα. Έπαιζε και η Ορχήστρα Νυκτών Εγχόρδων της Πάτρας, με την οποία ούτως ή άλλως συνεργάζομαι κατά καιρούς, όπως στις 12/8 για τα γενέθλια της Γέφυρας στο Ρίο-Αντίρριο.

Peta 9Η σχέση σου με τον χρόνο;

Ούτε κρυφά ούτε με ντόρο, αυτό που είπαμε για το «παν μέτρον άριστον» ισχύει και για τον χρόνο. Δεν με αγχώνει που μεγαλώνω, αλλά είναι και ανθρώπινο κάποιες στιγμές να το σκέφτεσαι. Αλλά δεν με τρελλαίνουν οι αλλαγές πάνω μου, ούτε και γενικότερα οι αλλαγές που φέρνει ο χρόνος.

Λες πιο συχνά όχι ή ναι;

Τώρα και τα δύο. Παλιότερα, δεν μπορούσα να πω όχι. Αυτό είναι ένα ακόμα πράγμα που καλλιέργησα και δούλεψα, διότι οι σωστές σταδιοδρομίες βασίζονται στα «όχι».

Αν έπρεπε να βάλεις έναν τίτλο στο βιβλίο της ζωής σου, αυτός θα ήταν….;

Γιατί να βάλω τίτλο; Χωρίς τίτλο!

Alma = ψυχή. Για σένα τι σημαίνει ψυχή….;

Ο ίδιος ο άνθρωπος. Είναι ο θησαυρός μας, ο καθρέφτης μας.

Και ευτυχία;

Η ευτυχία δεν είναι κάτι συνεχόμενο. Είναι κάποιες στιγμές που διαφοροποιούνται από την καθημερινότητα και μας δίνουν χαρά. Πραγματική ευτυχία ένοιωσα με τον ερχομό του γιου μου. Πραγματική αγάπη ένοιωσα Peta 10μέσα από τον γιο μου. Όλα τα άλλα, όλα αυτά τα χρόνια, είτε στα προσωπικά είτε στα επαγγελματικά, ήταν κάποιες στιγμές που ένοιωθα καλά. Από εκεί και πέρα όμως τελειώνει.  Όσο πιο ανοιχτός είσαι στη ζωή, όσο πιο πολύ νοιάζεσαι για την ψυχή σου, τόσο πιο πολλές στιγμές ευτυχίας θα έχεις. Ακόμα και το άγχος, που μπορεί να μας καταβάλλει, αν το περιορίσουμε, φροντίζουμε την ψυχή μας.

INFO

Αυτήν την περίοδο η Ελένη Πέτα βρίσκεται σε περιοδεία σε όλη την Ελλάδα, μαζί με τον Δημήτρη Μπάση, αλλά και σε εμφανίσεις με άλλα σχήματα, ενώ στις 9 Οκτωβρίου θα συμμετάσχει στη μουσική παράσταση «Ο Ντελικανής» του Μ. Σκουλούδη, που θα δοθεί στο Ηρώδειο με την ευκαιρία των 80 χρόνων από το θάνατο του Ελευθερίου Βενιζέλου.

 

Κείμενα: Αριστέα Σταυροπούλου
Φωτογραφία: Τίμος Σταμάτης
 
 

team