Θοδωρής Βουτσικάκης. Σαν από άλλη εποχή

Νανσι 1Τετάρτη απόγευμα. Η συνάντηση έχει οριστεί στον Εθνικό Κήπο.

Εκείνος νεαρός στην ηλικία, μα με μια ωριμότητα στη σκέψη και στο λόγο, όπως αργότερα θα διαπιστωθεί.

Μια φωνή μελωδική, ταλέντο και κάτι σα να κουβαλά μαζί του, όμορφο, σαν από άλλη εποχή.

Α! Και το όνομα αυτού: Θοδωρής Βουτσικάκης.

Χαμογελώ. Χαμογελά.

Και κάπως έτσι ο περίπατός μας ξεκινά...και οι ερωτήσεις γίνονται και οι απαντήσεις δίνονται..

Και ξεκινώντας, έτσι ανορθόδοξα, από το τέλος, βγάλαμε και την αναμνηστική φωτογραφία μας!

 

Αν μπορούσες να γυρίσεις το χρόνο, πίσω θα επέλεγες μια διαφορετική επαγγελματική πορεία;

Χωρίς να σημαίνει ότι είμαι άνθρωπος απόλυτος ή τουλάχιστον έτσι θέλω να πιστεύω δεν υπάρχει κάτι σοβαρό στη ζωή μου σε σχέση με αυτό που έχω κάνει που να το έχω μετανιώσει. Ναι! Νομίζω και η απόφασή μου όσον αφορά το ποιά δουλειά κάνω, ποια είναι η θέση μου πάνω στο κομμάτι το καλλιτεχνικό από άποψη ρεπερτορίου, αισθητικά αυτό που υπηρετώ αλλά και όσον αφορά το κομμάτι των νομικών μου σπουδών-αν και άσχετο, προφανώς με εξέλιξε σαν άνθρωπο-δεν υπάρχει κάτι που να μετανιώνω.

Η πρώτη σου συμμετοχή συναντάται σε μουσικό παραμύθι. Οι μικροί όταν "ψηλώνουν" συνεχίζουν να πιστεύουν σε παραμύθια;

Ε! Νομίζω ότι αυτό είναι θέμα απόφασης ζωής. Το να θέλει ένας άνθρωπος άσχετα με την ηλικία του να πιστεύει ακόμα στα παραμύθια. Ουσιαστικά τί; Για μένα τί είναι το παραμύθι. Το αισιόδοξο, τέλος, μιας συνθήκης, μιας κατάστασης, μιας σχέσης. Αυτή είναι η ουσία του παραμυθιού ότι όλα μπορούν να έχουν ένα ευτυχές, αισιόδοξο, θετικό τέλος. Και νομίζω πως ναι. Φυσικά. Πιστεύω.

Έχεις αγαπημένο σου παιδικό παραμύθι;

Το αγαπημένο μου παιδικό παραμύθι; Γενικά σαν παιδί δεν ήμουν ιδιαίτερα παραμυθάς. Δεν θυμάμαι τον εαυτό μου να μου διαβάζουν παραμύθια. Ανακάλυψα αργά μα αγάπησα πολύ όταν ενηλικιώθηκα πια τον "Μικρό Πρίγκηπα". Και τί μπορεί να σημαίνει και τί κοινά σημεία ταύτισης μπορείς να βρεις, τελικά, εσύ σαν ενήλικας σε αυτό το τόσο απλό φαινομενικά στόρυ. Και σε αυτή την εικόνα όπου ο "Μικρός Πρίγκηπας" επιστρέφει για να δει τί γίνεται με το λουλούδι που είχε αφήσει. Ο χρόνος που αφιερώνουμε στο λουλούδι μας.

Τί ρόλο παίζει ο χρόνος στη ζωή σου; Πώς και πού θα τον αφιερώσεις;

Παίζει ρόλο ο χρόνος αλλά όχι σαν ανεξάρτητη έννοια. Ο χρόνος που αφιερώνουμε σε κάτι, σε μια σχέση, σε έναν άνθρωπο, στη δουλειά μας, σε μια δραστηριότητα. Και πως εμείς μεγαλώνουμε και εξελισσόμαστε πνευματικά ή με οποιονδήποτε άλλο τρόπο μέσα από αυτό.

Τί θα έλεγες για ένα σύντομο φλας μπακ στις δισκογραφικές σου δουλειές;

Η πρώτη μου δισκογραφική δουλειά και ο πρώτος μου προσωπικός δίσκος ταυτόχρονα κυκλοφόρησε 1η Ιουνίου 2014 με τίτλο "Αισθηματική ηλικία". Όλος ο δίσκος σε μουσική του Δημήτρη Μαραμή και σε στίχους του Μιχάλη Γκανά, Σωτήρη Τριβιζά καθώς και 3 ποιήματα του Ναπολέοντος Λαπαθιώτη και του Νίκου-Αλέξη Ασλάνογλου. Και φυσικά αυτός ο δίσκος ουσιαστικά σηματοδότησε και την πιο σταθερή καλλιτεχνική συνεργασία που έχω μέχρι τώρα και μια πολύ καλή φιλία που προέκυψε στην πορεία της συνεργασίας μου, με τον Δημήτρη Μαραμή.

Άραγε η Αισθηματική Ηλικία έχει ηλικία;

Όχι. Αυτός είναι και ο στόχος της "Αισθηματικής ηλικίας". Η φάση, η πνευματική και συναισθηματική που βρίσκεται ένας άνθρωπος χωρίς να νοιάζεται για το πόσο χρονών είναι. Χωρίς συγκεκριμένο βιολογικό προσδιορισμό. Είναι έτσι κάτι πιο αθώο, πιο άυλο, πιο τρυφερό.

Μετά την "Αισθηματική ηλικία" ακολούθησαν μια σειρά συμμετοχές σου σε δισκογραφικές δουλειές. Θέλεις να μας μιλήσεις γι 'αυτές;

Επτά δισκογραφικές συμμετοχές έχουν κυκλοφορήσει μετά τη "Αισθηματική Ηλικία". Θα αναφερθώ σε δύο, τρείς. Η μια αφορά ένα μουσικό άλμπουν δύο νέων παιδιών και καινούριων δημιουργών που εκτιμώ όμως πολύ και θεωρώ οτι θα έχουν πολύ μέλλον. Το άλμπουμ ονομάζεται "Στων Αγίων τα νερά" και ο συνθέτης είναι ο Χάρης Γκατζόφλιας και ο στιχουργός ο Λάζαρος Αντωνιάδης. Μια άλλη δισκογραφική συμμετοχή που αξίζει να αναφερθώ είναι ένας δίσκος διεθνούς κυκλοφορίας του Αργεντίνου κιθαριστή και νεωτεριστή του ταngo nuevo Luis Borda με τη Γεωργία Βεληβασάκη, όπου υπάρχει ένα ντουέτο της Γεωργίας και εμού το "Μια βοσκοπούλα αγάπησα" -όπως το ξέρουμε στην Ελλάδα- ως "Una pastora". Και αυτό που κυκλοφορεί αυτό τον καιρό (και φαίνεται δόξα τω θεώ να πηγαίνει πολύ καλά) είναι η διασκευή που έκανα για το ραδιόφωνο του Μελωδία το "Τυχερό Αστέρι" το οποίο υπάρχει στη συλλογή που έχει βγάλει η Feelgood Records για τον Μελωδία με τίτλο "Στον Αέρα του Μελωδία".

Τυχερό αστέρι. Και τί ρόλο παίζει η τύχη στη ζωή σου; Τα αφήνεις τα πράγματα στην τύχη τους;

Πιστεύω στην τύχη. Αν και είναι μεγάλη συζήτηση τί είναι τύχη. Πιστεύω σε αυτό που μπορεί ο κοινός μέσος νους να θεωρεί τύχη. Ως κάτι που προκύπτει χωρίς να το έχεις προβλέψει, προσπαθήσει. Ωστόσο, δεν νομίζω ότι τα πολυαφήνω τα πράγματα στην τύχη τους. (γέλια)

Έχεις ένα σχέδιο, θα έλεγες, για το πώς ονειρεύεσαι την επαγγελματική σου πορεία και ζωή;

Δεν μου αρέσει η λέξη σχέδιο. Μοιάζει σα να μικραίνει τη σημασία ή σα να γειώνει την καλλιτεχνικότητα αυτού του πράγματος. Θα προτιμούσα, ίσως, τη λέξη αξία ή ιδανικό σε ενικό ή σε πληθυντικό αριθμό. Κάποιες αξίες ή ιδανικά τα οποία αποτελούν για μένα τον άξονά μου και με βάση αυτά πορεύομαι. Και κατ'επέκταση αυτά σου δίνουν και το πλάνο εργασίας σου. Ε! νομίζω τότε, μάλλον, ξέρεις και το προς τα που θα πας.

Η αισθηματική ηλικία όπως ήδη ανέφερες περιλαμβάνει στίχους σημαντικών ποιητών. Ποιά είναι η δική σου σχέση με την ποίηση. Στις δύσκολες ώρες ή απλώς στις ώρες βρίσκεις στην ποίηση ένα κάποιο είδους καταφύγιο;

Θα είμαι ειλικρινής. Υπήρχε στο περιβάλλον μου άνθρωπος που ήταν της λογοτεχνίας, ο συνονόματος παππούς μου, ο οποίος είχε εκδόσει όσο ζούσε ποιητικές συλλογές και κάποια πεζογραφήματα. Δεν ξέρω αν αυτό έπαιξε θετικό ή αρνητικό ρόλο. Δεν ήμουν το παιδί το οποίο άνοιγε μια ποιητική συλλογή να διαβάσει έτσι από μόνος του. Δεν ήμουν και τελείως αποκομμένος. Γνώριζα την ύπαρξη της ποίησης και τη λειτουργία της. Μα κυρίως τη φιλοσοφία σύμφωνα με την οποία ένας άνθρωπος επιλέγει να απομονώνεται για να γράψει κάτι που θέλει να εκφράσει και θέλει να είναι μόνος του σε αυτό. Έχω την αίσθηση πως τον Θοδωρή μέσα από την ποίηση, η διαφορετική ερμηνεία δηλαδή που μπορείς να δώσεις για τον ίδιο σου τον εαυτό, άρχισε να γίνεται εμφανής αφού ενηλικιώθηκα, σίγουρα τα τελευταία χρόνια της φοίτησης στη Νομική και άρα τα πρώτα χρόνια σοβαρής ενασχόλησης μου με το τραγούδι.

Αν η αγάπη ήταν η απάντηση. Ποιά θα ήταν η ερώτηση;

Νομίζω ότι η αγάπη θα έπρεπε να ήταν η απάντηση σε όλες τις ερωτήσεις.

Η συγκεκριμένη χρονική στιγμή σε βρίσκει σε μια σειρά από περιοδείες ανά την Ελλάδα με τον μουσικοσυνθέτη Σταύρο Ξαρχάκο. Πώς θα χαρακτήριζες αυτή σου την εμπειρία, αυτό το "Ταξίδι" όπως ονομάζεται;

Το προφανές είναι σίγουρα πως μιλάμε για έναν από τους σπουδαιότερους μουσικοσυνθέτες του αιώνα που πέρασε. Είμαι πολύ τυχερός που έχω την ευκαιρία να συνεργάζομαι μαζί του. Είχα την ευκαιρία να έρθω σε επαφή και να ζήσω βιωματικά το τι έχει προσφέρει αυτός ο άνθρωπος στο κομμάτι της αισθητικής της μουσικής αυτής της χώρας. Τονίζω τη λέξη αισθητική γιατί για μένα είναι πολύ σημαντικό κομμάτι ένας άνθρωπος ο οποίος είναι πάρα πολύ ταλαντούχος, πάρα πολύ σπουδαίος και έχει κάνει μια τεράστια καριέρα να διαφυλάττει αυτή την καριέρα με όλες του τις επιλογές σε βάθος χρόνου. Και είναι αυτό το οποίο έχω ίσως σαν απώτερο στόχο και σκοπό για μένα.

Θεωρείς πως υπάρχει ένας ιδανικός τόπος και χρόνος να ζεις; Είναι η Ελλάδα έας ιδανικός τόπος και χρόνος -δεδομένου των συνθηκών που επικρατούν- για να δημιουργήσει ένας νέος άνθρωπος με όνειρα;

Δεν ξέρω αν υπάρχει το ιδανικό με την έννοια του απόλυτου μεγέθους. Σίγουρα είμαι ενας άνθρωπος που αγαπάω πάρα πολύ τον τόπο μου. Συνειδητά δεν έχω φύγει από αυτόν. Είχα την ευκαιρία να φύγω και δεν έφυγα. Χωρίς αυτό να σημαίνει πως δεν αποκλείω ένα τέτοιο ενδεχόμενο στο μέλλον. Μου αρέσει πάρα πολύ το κλίμα, οι άνθρωποι, η αίσθηση της οικειότητας, αυτό που λέμε πατρίδα. Τουλάχιστον εγώ δεν μπορώ να το περιγράψω με λόγια τι σημαίνει πατρίδα. Είναι κάτι που το αισθανόμαστε μέσα μας. Αλλά είναι αυτό. Πατρίδα είναι και η οικογένεια ως μια διαφορετική αίσθηση και ερμηνεία της λέξης πατρίδα. Κάπου που πηγαίνεις και αισθάνεσαι πως μπορείς να είσαι ο εαυτός σου. Και νομίζω οτι αυτό μπορώ να το κάνω στην Ελλάδα. Και άρα είναι ένας βασικός λόγος το να είμαι εδώ και να προσπαθώ να επικοινωνήσω την τέχνη μου, το τραγούδι μου και φυσικά στη μητρική μου γλώσσα σε όποιον θέλει να έρθει σε επαφή με αυτό και να το ακολουθήσει. Ως μια αφορμή, να έρθει ο κόσμος σε επαφή με αυτό το είδος μουσικής που στην Ελλάδα ενδεχομένως να θεωρείται λίγο πιο εξειδικευμένο.

Πιστεύεις πως υπάρχει κοινό για το είδος της μουσικής που εκπροσωπείς και φέρνεις μαζί σου;

Δεν πιστεύω πως δεν υπάρχει κοινό. Πιστεύω πως ο κόσμος δεν εχει τις ευκαιρίες και τις αφορμές για να έρθει σε επαφή, να το γνωρίσει και αφού το γνωρίσει να το αγαπήσει. Είμαι οπαδός της άποψης ότι ο κόσμος εκπαιδεύεται στην καλή μουσική.

Τί θα μπορούσε να είναι αυτό που θα έλεγες ότι σε φοβίζει, τί αυτό που σε θυμώνει και τί εκείνο που σου δίνει τη δύναμη και την αισιοδοξια να συνεχίσεις και να επιμείνεις;

Ξεκινώ από το τέλος. Δύναμη και αισιοδοξία πάντα μου δίνει το σημείο εκκίνησης και τέλους για μένα το οποίο ειναι αυτό που σου είπα και πριν στην απάντηση αγάπη ποια είναι η ερώτηση. Θεωρώ ότι οι σχέσεις, οι ανθρώπινες που χτίζουμε∙ η οικογένεια μας, οι φίλοι μας και ό,τι προλαβαίνουμε να δημιουρήσουμε αλλά σε επίπεδο ουσιαστικών ανθρώπινων σχέσεων μου δίνει όχι μόνο δύναμη αλλά είναι αυτό που ισχυροποιεί περισσότερο τον άξονα που έχω μέσα μου σαν άνθρωπος.

Τι με φοβίζει; Δεν νομίζω ότι φοβάμαι πολλά πράγματα. Το έχω ξαναπεί, φοβάμαι τη μοναξιά, δεν μου αρέσει καθόλου.Δεν είμαι μοναχικός άνθρωπος καθόλου. Οριακά μένω μία με δύο ώρες σπίτι τη μέρα και αυτό αν υπάρχει απόλυτη ανάγκη ξεκούρασης, ηρεμίας και περισυλλογής και μετά ξανά προς τη δόξα τραβά.

Αυτό που με θυμώνει; Ίσως και να μπορούν να με θυμώσουν πολλά πράγματα. Αλλά δεν ξέρω να το εκφράζω. Τις περισσότερες φορές δεν το εκφράζω. Αν σκεφτώ τον τρόπο που αντιδρώ στην εκάστοτε περίπτωση μάλλον δεν το εκφράζω. Αν και υπάρχει κόσμος που με ξέρει και καταλαβαίνει. Δεν μπορώ να κρυφτώ αλλά δεν θέλω και να το εκφράσω. Ίσως είμαι από τους ανθρώπους που έχουν την απαίτηση να το καταλάβεις. Και αυτό μάλλον λέγεται κουσούρι. (γέλια)

Τα επόμενα επαγγελματικά σου σχέδια;

Η επόμενη συναυλία σημαντική για εμένα είναι στην Αθήνα στις 23 Σεπτεμβρίου, όπου η Κρατική Ορχήστρα Αθηνών σε συμπαραγωγή με το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών σε ενα αφιέρωμα για τον Μπρέχτ με τίτλο "Ο Μπρεχτ και οι μουσικοί του" θα παρουσιαστούν κάποια τραγούδια του Kurt Weill και του Hanns Eisler και θα είμαι και εγώ ένας από αυτούς που θα τα τραγουδήσουν.

Επίσης, το 2017 στην καινούρια σκηνή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής στο Ίδρυμα Νιάρχος θα έχω τον πρωταγωνιστικό ρόλο σε μια παραγωγή musical που θα γίνει και θα είναι ένα έργο του Δημήτρη Μαραμή. Και είμαστε ήδη στη προετοιμασία και στις πρώτες μουσικές πρόβες και ζυμώσεις αυτού του έργου.

Επίσης, είμαι σε φάση που σκέφτομαι και προγραμματίζω τη δεύτερη προσωπική δισκογραφική μου δουλεια. Έχει καιρό που το σκέφτομαι. Είναι σαν κάτι να έχω μέσα μου και να θέλω να το εκφράσω απλά ακόμα εξετάζω και προσπαθώ να βρω το κατάλληλο timingαλλά και τί είναι εκείνο που θέλω να μεταφερθεί στον κόσμο από μένα και για μένα καλλιτεχνικά. Θα έλεγα πως πρόκειται για μια περίοδο αναζήτησης.

Αναζήτηση. Τί λέξη και αυτή;

Η αναζήτηση σαν διαδικασία δεν θα σταματήσει ποτέ. Σίγουρα είμαι ευχαριστημένος με αυτά που έχω κάνει στη ζωή μου αλλά νομίζω πως θα υπάρχει πάντα και αυτό το λίγο, δεν είναι κενό, είναι κάτι που σε ιντριγκάρει και ψάχνεις να βρεις κάτι καινούριο. Και με τη σειρά του αυτό το κάτι καινούριο καλλιτεχνικά είναι και ένα καινούριο κομμάτι του εαυτού σου που ανακαλύπτεις ή αν δεν είναι ένα καινούριο κομμάτι μπορεί να είναι το ίδιο με μια καινούρια ανάγνωση.

Έχει χρειαστεί να κάνεις τη δεύτερη αυτή ανάγνωση για πράγματα, καταστάσεις ή ανθρώπους στη βάση μιας αναθεώρησης ενδεχομένως; Και πόσες φορές το έχεις παραδεχτεί;

Σίγουρα έχει συμβεί. Μέσα μου σίγουρα το χω παραδεχτεί. Έξω μου δεν ξέρω. Είναι ένα βήμα που θα πρέπει να μου το αναγνωρίσω όταν θα το κάνω. Προς το παρόν είναι ημιτελές. Αλλά ας μην εκτεθούμε παραπάνω. (γέλια)

Για το τέλος, οτιδήποτε μας διαπερνά είναι λένε επειδή βρίσκει κάτι μέσα μας στη ψυχή μας να μας αγγίξει. Ως Αlma Radio να ξέρεις εμείς το πιστεύουμε. Έχει όνομα για σένα αυτό που σε διαπερνά;

Μου αρέσει η πίστη σας σε αυτό. Ίσως να ακουστεί κλισέ. Αλλά δεν είναι κλισέ με την έννοια της εύκολης απάντησης. Ένα από τα πράγματα που με διαπερνά είναι η φωνή της Dulce Pontes. Αλλά όταν σου λέω με διαπερνά, εννοώ πραγματικά κάθε μου κύτταρο. Δεν έχει υπάρξει μέρα όπου είτε να επιλέγω στο σπίτι μου να ακούσω ένα cd της είτε τυχαία στο ραδιόφωνο και να μην αισθανθώ ότι κάτι αλλάζει μέσα μου. Είναι κάτι σαν ηλεκτροσόκ και υποπτεύομαι -αν και δεν έχω πάθει- πως μάλλον κάπως έτσι θα είναι.

Και εδώ: Ένα αναμνηστικό δωράκι για το "πολύ ευχαριστώ". Και φυσικά κάτι απο εκείνον!

Κείμενο: Νάνσυ Οικονόμου
Φωτογραφία: Κατερίνα Καραλιβάνου

 

 
 

page 2